Luchtvaartindustrie zucht onder capaciteitsbeperkingen

De wereldwijde vraag naar vliegreizen is na de pandemie sneller hersteld dan de capaciteit van de luchtvloot, wat de groei en duurzaamheid van de sector belemmert. Ondanks een sterke vraag blijven luchtvaartmaatschappijen worstelen met operationele uitdagingen zoals onderhoud en problemen bij de productie van vliegtuigen.

Luchtvaartmaatschappijen passen hun vluchtschema's aan vanwege capaciteitsproblemen. Ryanair heeft bijvoorbeeld aangekondigd dat het in 2024 200 miljoen in plaats van de geplande 205 miljoen passagiers zal vervoeren. Ook grote luchtvaartmaatschappijen zoals Lufthansa en KLM hebben hun stoelaanbod naar beneden bijgesteld.

Supply chain-problemen

De luchtvaartsector kampt met aanzienlijke problemen in de toeleveringsketen. De productie van vliegtuigen door Airbus en Boeing ligt nog steeds onder het niveau van voor de pandemie. "De complexe toeleveringsketen van vliegtuigproductie omvat zeer gespecialiseerde gecertificeerde spelers," zo stelt ING in een marktupdate over de luchtvaart. Diversificatie of overschakelen naar andere leveranciers is vaak niet mogelijk.

Personeelstekorten

De industrie kampt ook met een tekort aan gekwalificeerd personeel. Zowel motoren als andere componenten, zoals stoelen met digitale apparaten, hebben lange levertijden. Dit beperkt niet alleen de productie van nieuwe vliegtuigen, maar heeft ook invloed op renovatieprogramma's voor oudere vliegtuigen en regulier onderhoud.

Vertragingen in leveringen

In 2023 kondigde motorfabrikant Pratt & Whitney extra inspecties aan voor turbofanmotoren in de Airbus A320NEO's, wat resulteerde in dat vliegtuigen van dat type langdurig aan de grond bleven. Boeing heeft ook te maken met productievertragingen, vooral met de B737 MAX 8 en B787 Dreamliner, wat gevolgen heeft voor maatschappijen zoals United Airlines en Ryanair.

Stijgende leasetarieven

Bijna 60% van de wereldwijde vliegtuigvloot wordt geleased. Door de huidige schaarste aan vliegtuigen stijgen de lease- en huurprijzen. Tarieven voor gebruikte vliegtuigen, vooral narrowbodies, zijn aanzienlijk gestegen. "De vraag naar oudere, gebruikte vliegtuigen neemt toe," aldus ING.

Vliegtarieven stijgen

De vliegtarieven blijven hoog vanwege de beperkte beschikbaarheid van vliegtuigen, belastingen en aanhoudende vraag. In Europa liggen de prijzen nog steeds ongeveer 15% boven de inflatie. Dit komt ook door verhoogde ticketbelastingen en de toepassing van het Emission Trading Scheme, wat leidt tot structureel hogere prijzen.

Impact op emissies

Door vertragingen in vlootvernieuwing blijven de CO2-emissies in de luchtvaart hoog. Hoewel duurzame vliegtuigbrandstof (SAF) langzaam aan terrein wint, remt het gebrek aan nieuwe, efficiëntere vliegtuigen de vooruitgang in duurzaamheid. "De brandstofconsumptie van nieuwe generatie vliegtuigen is meestal 10-25% lager," aldus ING.

Geopolitieke spanningen en inefficiënties in de vliegroutes leiden tot extra uitstoot. Omvliegroutes rondom Rusland en spanningen in het Midden-Oosten dragen bij aan langere vluchten en meer uitstoot.

Ondanks de operationele uitdagingen blijft de vraag naar vliegreizen sterk, wat luchtvaartmaatschappijen enige prijsmacht geeft. "De voornaamste luchtvaartmaatschappijen hebben in 2023 ruwweg weer het winstniveau van voor de pandemie bereikt," meldt ING. De combinatie van sterke vraag en beperkte capaciteit zal naar verwachting de prijzen hoog houden, terwijl de sector blijft worstelen met leverings- en personeelsproblemen.