Plannen voor een nieuw DC, of voor een uitbreiding? Kijk dan eerst of er een stopcontact is.

Discounter Die Grenze wilde bij Oldenzaal een nieuw mega-DC neerzetten. Maar was vergeten om eerst naar netcongestie en natuurregels te vragen. 
De discountketen groeit hard en draait op snelle ad hoc inkoop van restpartijen. Dan wil je meters ‘paraat’ hebben voor opslag, handling en distributie. Bij Oldenzaal moest daarvoor een nieuw, centraal distributiecentrum komen. Maar de optie op de kavel van circa 38.000 m² is teruggegeven aan de gemeente: er valt namelijk (voorlopig) geen stroomaansluiting te regelen.

Die Grenze

Bert Hesselink begon zijn onderneming in 2007 met een drogisterij in Denekamp, vlakbij de Duitse grens. Sindsdien is het bedrijf uitgegroeid tot een keten van ruim 80 filialen, verspreid over heel Nederland. Zo opende Hesselink in augustus 2025 nog een nieuwe winkel in Amsterdam. 

Het assortiment omvat vandaag de dag veel meer dan alleen ‘over the counter’ medicamenten, waar het ooit mee begon. Hesselink koopt en verkoopt namelijk alles wat los en vast zit. Van shampoo tot chocolademelk, en soms ook nog een restpartij matrassen.

In de wachtrij

Wie werkt zoals Hesselink, heeft altijd ruimte nodig. Eigenlijk bepaalt de hoeveelheid ruimte het succes van Die Grenze, want het partijenaanbod waaruit Hesselink dagelijks kan kiezen, is groot. Volgens De Stentor/Tubantia was het idee om de twee bestaande DC’s (4.000 m² in Weerselo en 17.000 m² in Peize) samen te voegen tot één nieuw complex bij Oldenzaal. In de kern: centraliseren, hoger bouwen dus efficiënter werken. 

Maar het voornemen botste op netcongestie: er is in de regio te veel vraag naar capaciteit op het elektriciteitsnet. Een gevolg is dan dat er te weinig ruimte op dat net is voor zware aansluitingen. Logistieke bedrijven die willen uitbreiden (met bijvoorbeeld een extra koel- of vriesruimte) komen dan in de wachtrij. Want ziekenhuizen en andere maatschappelijke nutsvoorzieningen gaan voor. Het is dus logisch -in deze afweging althans- dat een totaal nieuw DC achteraan in de rij moet staan. 

Bijna iedereen in de gevarenzone

Wie dit voorval afdoet als een ‘Twents pechgeval’ mist het grotere plaatje. Savills berekende in 2025 dat 66,4% van alle logistieke gebouwen in Nederland in gebieden staat waar de netcongestie een risico vormt voor de operatie. Met andere woorden: veel logistiek vastgoed staat al in de wachtrij, ook al is men zich daarvan niet eens bewust.  

WarehouseTotaal schrijft overigens dat niet alleen de netcongestie, maar óók de stikstofregels Die Grenze parten spelen. Het beoogde terrein ligt namelijk ‘nabij’ een Natura 2000-gebied. Als we dit aspect optellen bij de Savills-berekening, kan het percentage logistieke gebouwen dat gevaar loopt zelfs richting de 70% gaan.

Terug naar decentrale DC’s?

Transport en Logistiek Nederland benadrukt dat wachttijden oplopen en dat logistiek geen automatische voorrang krijgt. Voor logistieke beslissers wordt in de haalbaarheidsstudie ‘energie’ een prioriteit, een harde randvoorwaarde. ‘Locatie, locatie!” wordt steeds vaker: ‘Capaciteit, capaciteit!’

Tegelijkertijd is het wrange dat netcongestie precies dat raakt, waar veel retailers op leunen: centralisatie. Maar als stroom een bottleneck wordt (ook door netstoringen!), is ‘één megadoos langs de snelweg’ minder vanzelfsprekend. Het kan klanten in problemen brengen. Dus komen de scenario’s terug die men eigenlijk al had afgeschreven: meerdere kleinere hubs, meer cross-dock-achtige oplossingen of (tijdelijke) 3PL’s. 

Oplossingen

Dat een logistiek bedrijf niet meteen een stroomaansluiting krijgt, is dus ‘te verwachten’. Maar gelukkig zijn er ook olifantenpaadjes, noodoplossingen.

Brancheorganisatie Evofenedex wijst bijvoorbeeld op kansen via flexibele contractvormen en het benutten van restruimte buiten piekuren. Ook op LinkedIn zien we ideeën voorbij komen over distributiecentra die met microgrids, energiemanagement en -opslag toch gebouwd worden, omdat “wachten op netverzwaring geen planning is”. 

Een bekend voorbeeld is AS Watson (Kruidvat/Trekpleister) met het e-commerce DC in Ede. Daar speelde een mechanisatie/robotisering, maar de benodigde netruimte ontbrak. De oplossing was: een ‘achter-de-meter’-combinatie van zonnedak, batterij en EMS (energiemanagementsysteem) om pieken af te vlakken (peak shaving) en de eigen opwek maximaal zelf te gebruiken. 

Een ander voorbeeld is Loods5 in Halfweg. Hier liep de netaansluiting vertraging op. Er werd gekozen voor een oplossing zoals bij AS Watson, maar dan met een dieselgenerator als back-up voor momenten dat het echt niet past, op de beperkte aansluiting. 

Ook voor het Prologis DC in Almere (Stichtsekant) was te weinig capaciteit voor een ‘normaal’ logistiek gebouw. Hier was de oplossing: een microgrid dat de beschikbare capaciteit ophoogt van 55 naar circa 400 kW. Het bestond ook weer uit zonnepanelen, batterij en EMS, aangevuld met een groengasgenerator en een HVO100 back-up voor noodgevallen. 

Bij het KAN Logistics Park, in Bemmel, werd gekozen voor een Virtual Power Grid (een eigen decentrale energievoorziening) met zonnepanelen, BESS (batterijopslag) en een gasgenerator. De opslag vangt de overschotten en pieken op; de generator springt bij als er een tekort is.

Geen oplossing voor Die Grenze

Olifantenpaadjes zijn tijdelijke, maar doordachte oplossingen. Maar ze kosten heel veel deskundigheid en overleg. Vooral als er op de achtergrond ook nog eens een stikstofdossier speelt. Stel bijvoorbeeld dat men bij Die Grenze voor een tijdelijk microgrid zou kiezen, met een (groen)gas- of HVO/diesel back-up voor donkere winterweken en pieken. Dat wordt dan een depositietoename. En bij een Natura 2000-gebied zal dat onherroepelijk naar een vergunningtechnisch mijnenveld leiden.

Hoe dan ook: voor Hesselink, als snelle beslisser, was de keuze uiteindelijk net zo gemakkelijk als bij een verkeerde restpartij tandpasta. Dan maar niet.